Khau Bao – Suối Tát


1. Lên đường:

Nguồn cơn từ đâu nhỉ? Một phần vì ham muốn được đi nhiều nơi mà bao năm chưa có điều kiện. Một phần vì vẻ hoang sơn còn sót lại ở quê nhà vợ. Nhưng trên hết tất cả, lần này, chính là từ một dự án quyên góp giúp đỡ vùng khó khăn của xóm blog, từ câu chuyện về những cái nhà vệ sinh hoang sơ kiểu trời cao cọc lửng ở những thôn bản sâu trong núi, từ những mong muốn phần nào hỗ trợ cho bọn trẻ vùng sâu đến trường. Một chuyến đi, một cuộc khảo sát, và một cuộc hành trình như những chương trình khám phá trên TV bắt đầu.

Bắt đầu từ những bài viết chia sẻ các món ăn tự làm, từ sự hấp dẫn về trải nghiệm của mỗi người trên những cung đường ngẫu hứng khắp nơi, bắt đầu từ sự đồng cảm và hòa hợp khi bàn tán về bất kỳ chuyện gì trên trời dưới đất … Tất cả đều từ những bài viết trên trang Wordpess của mỗi người, một sợi dây rất mảnh nhẹ nhàng xâu chuỗi và kéo mọi người lại gần nhau, dù chỉ là trông không gian ảo. Và rồi, những cuộc gặp gỡ, những sẻ chia, những dự án chung tay giúp đỡ những cảnh đời khó khăn … biết nhau từ sự tò mò, gặp nhau và chơi được với nhau nhờ duyên … xóm Blog đã hình thành như thế. Cho một hành trình … chỉ tiếc không gặp được các thầy cô giáo cắm bản và bọn trẻ do đang trong kỳ nghỉ hè ..

Buổi sớm Bắc Sơn

2. Khau Bao:

Cổng phân trường Khau Bao
Điểm trường Khau Bao

Trường của em be bé
Nằm ở giữa đồi cây …

Bao năm rồi, vẫn những điểm trường không điện không nước. Về đêm, ánh sáng văn minh duy nhất cho những điểm trường này có lẽ là ánh điện từ những nhà dân gần đó. Ở điểm trường này, phòng học và nhà vệ sinh cũng được xây cất khá cẩn thận, có lẽ là nhờ có con đường nhựa giao thông nông thôn uốn lượn ngay dưới chân. Nhưng điện, nước và những gì hỗ trợ cho các thầy cô giáo cắm bản thì thiếu nhiều lắm. Đứng ở đó, cảm nhận không gian của ngôi trường, rồi sau đó là ở điểm trường tiếp theo, Suối Tát, mình mới hiểu tại sao ở vùng cao, những ngôi trường, điểm trường lại thường đặt trên những ngọn đồi cao đến thế. Khi nóng nực kèm với không có điện thì những đỉnh đồi rợp bóng cây sẽ là nơi thoáng mát nhất cho bọn trẻ và các thầy cô giáo, rồi khi mưa to kèm lũ lớn thì vị trí trên cao lại là nơi an toàn nhất để thoát khỏi hoặc hạn chế phần nào sự tàn phá của tự nhiên. Khi chia sẻ điều này, chắc nhiều bạn sẽ muốn tài trợ máy phát điện, nhưng nghĩ tiếp mà xem, với mức sống khó khăn thì chi phí để nuôi cái máy phát đó cũng không hề nhỏ cho các điểm trường, và vào những dịp nghỉ hè, bảo quản hoặc gửi gắm cái máy đó cũng không đơn giản chút nào.

Đường lên điểm trường Khau Bao
Gần 20 năm kiên cố hóa …
Nhà vệ sinh điểm trường Khau Bao

Ở Khau Bao, trên đỉnh đổi nơi điểm trường được xây dựng, bạn có thể thấy có những sàn nứa ghép được dựng lên xung quanh. Khá rộng, đủ chắc cho vài người nằm, có cọc cắm xung quanh, màu nứa đã lên nước bóng, Dường như đây là chỗ các thầy cô giáo cắm bản dùng để nghi ngơi, nhờ gió trời làm mát giấc ngủ khi nóng bực. Và cũng có thể, khi kiếm mấy tàu lá chuối hoặc cái liếp tre chắn xung quanh, thêm mấy chậu nước sẽ thành một buồng tắm dã chiến nhanh gọn.

Sàn tre nứa đa năng …
.. khá chắc và đủ rộng ..
Nhìn từ trường Khau Bao ..
Điều cần để giúp những nơi như Khau Bao … $$$

Đi khảo sát thế này, ngoài khu vệ sinh, tớ thường hay tò mò ngó qua khu vực đằng sau trường, nơi thường là nơi đổ rác. Quan sát những gì ở đó, tớ có thể nhận ra sự đạm bạc hay sung túc của những bữa ăn trước đó. Còn ở đây, nhiều nhất là những vỏ gói mỳ ăn liền rải đầy … có lẽ đó là món ăn chính trong những bữa ăn trưa của thầy cô và bọn trẻ. Nhưng mặt khác, một phần nào đó, cuộc sống khó khăn khiến mọi người quên đi ảnh hưởng lâu dài của những túi nilon khó phân hủy đó … một chương trình truyền thông, một lần vui chơi và rèn luyện kỹ năng sống, một tour du lịch thu gom loại rác thải này …??

Bãi rác phân trường Khau Bao

3. Suối Tát:

Chênh vênh mép núi bờ khe, leo lên rồi lao xuống … trơn trượt, lầy lội, chỉ đôi chỗ quá dốc thì được rải một vệt bê tông mỏng hẹp giữa tim đường để tăng độ bám bánh xe … uốn sang trái rồi quặt ngay sang phải … bì bõm lao qua những đoạn đường ngầm trong suối … khi thì mát lạnh dưới tán rừng, lúc lại nóng bức dưới ánh nắng chói buổi trưa … đường bọn tớ vào Suối Tát chẳng khác gì con đường trong nhưng tour khám phá. Đêm trước khi bọn tớ chạy xe trong mưa để lên Bắc Sơn, trên này cũng mưa to thối trời thối đất, theo lời mọi người kể lại thì lúc bọn tớ vào Suối Tát, nước đã rút nhiều chứ không thì … khỏi đi, các khe suối dềnh nước lên phải đến ngang người, ngập xe. Và nếu không có sự giúp đỡ, hỗ trợ phương tiện của mấy anh chị trên đó thì chắc bọn tớ cũng phải bỏ cuộc mà quay về từ Khau Bao. Có lẽ ông trời cũng thương nên sau một đêm mưa, mới sáng sớm trời đã nắng chang chang hong đường để đến khi bọn tớ quyết tâm đi vào thì đường cũng đã se se bề mặt, nước suối cũng rút bớt, chỉ còn đôi chỗ trơn trượt mà thôi.

Chênh vênh, ngoằn nghoèo vào Suối Tát
Trơn lầy chênh vênh bên bờ khe vách núi
Xuyên rừng, men núi …
Đường đất hẹp và dốc ..
Bên núi dốc, bên khe sâu …
Bì bõm qua ngầm
Nhà sàn ở Khau Bao – Suối Tát
Bàn tay đỏ ửng phải nắm chặt tay tái ..

Một phần đường sá khó khăn, muốn vận chuyển chỉ có thể ăn đong từng chuyến bằng xe máy, ngựa thồ … một phần kinh tế khó khăn khi phần lớn đồng bào dân tộc trong đó chủ yếu làm nghề nông … điểm trường tại Suối Tát so với Khau Bao thì kém hơn rất nhiều, may ra có mấy tấm bảng chống lóa là còn so sánh được. Cũng như Khau Bao, điểm trường Suối Tát cũng đặt trên một ngọn đồi cao có suối vây quanh, còn khu nhà của các thày cô giáo thì cách trường cả một khe suối rộng. Ngày nắng, suối cạn còn đỡ chứ ngày mưa lũ thì chắc trường phải đóng cửa khi đường đến trường của thày trò bị suối sâu chia cắt.

Điểm trường Suối Tát
Khe suối dưới chân điểm trường Suối Tát
Bọn trẻ ở Suối Tát

Chưa có điều kiện để kiên cố hóa bằng tường xây, mái bằng, những phòng học ở Suối Tát cũng như nhà tạm trú của các thấy cô giáo và phần lớn dân cư quanh đó được dựng bằng của nả từ rừng. Khung nhà, vách tường .. đều bằng gỗ khai thác từ rừng quanh đó (mà vào thời điểm bây giờ, muốn có lượng gỗ lớn như thế thì nghe đâu phải gom góp, bê vác qua mấy ngọn núi mới về đến nơi). Thô mộc và mốc thếch, mưa hắt, nắng lọt … là những gì mình có thể mô tả về điểm trường ở đây, 3 phòng học ghép cho các lớp tiểu học, 1 căn nhà tách ra làm lớp mẫu giáo nhà trẻ. Trang bị trong các lớp học cũng hầu như chẳng có gì đáng giá, trong các lớp tiểu học là tấm bảng chống lóa như mình kể ở trên với những bộ bàn ghế đen đủi, cũ kỹ; trong lớp mầm non thì khá hơn chút khi có thêm những chiếc ghế nhiều màu và một ít đồ chơi trên nền xi măng lạnh lẽo.

Khu các lớp tiểu học …
Lớp mẫu giáo, nhà trẻ …
Khu nhà ở của thầy cô giáo cắm bản
Bên trong lớp tiểu học
Trong lớp tiểu học ..
Trong lớp tiểu học … (nghỉ hè rồi)
Mẫu giáo, nhà trẻ ..
Trang bị của lớp mẫu giáo

Khi bàn tính về dự án tài trợ của xóm Blog, nghe vợ kể về cái nhà vệ sinh màn trời chiếu đất, nhiều khi chỉ là một khúc cây chôn dưới đất quây liếp xung quanh, mình cứ nghĩ là chuyện ở đâu đó cả chục năm về trước. Rồi khi thấy nhóc Dê Xù quan tâm, mình cũng muốn ngó thử xem ở vùng sâu khó khăn quê vợ có thực sự vẫn còn thế hay không? Có đến mới biết, được như lời kể cũng đã là khá chứ ở Suối Tát, dường như chỉ có cái sàn nứa đa năng làm nhô ra ngoài sườn đồi với vài mảnh liếp hoặc mấy cái ống nứa ghép phất phơ, vừa kiêm nhà tắm, vừa kiêm nhà vệ sinh khi cần.

Nhà vệ sinh kiêm nhà tắm cho bọn trẻ mầm non, tiểu học …
Nhà vệ sinh kiêm nhà tắm của thầy cô cắm bản

4. Hành trình thú vị:

Đường đi khó khăn, nguy hiểm là vậy nhưng chỉ cần bạn thả hồn mình, sẽ không thiếu những cảnh đẹp bất ngờ hiện ra. Khi là một chùm hoa dại, khi là những thửa ruộng bậc thang, những thung lũng xanh mướt, những ruộng thuốc lá trải dài … Nhờ đó, quãng đường đến Suối Tát của bọn tớ bớt cảm giác căng thẳng hơn, và khơi gợi cho tớ những ý tưởng về một tour du lịch ở đây. Bạn có muốn tham gia ???

Chuẩn bị vào Suối Tát
Những đập tràn lấy nước ..
Mát lạnh giữa ngày hè .. (gần đó có thác nước)
Hoa của rừng
Ruộng bậc thang
Tổ lái đường rừng …
Thung lũng xanh ..
Đồng thuốc lá …
Nắng chiều

 

Cô gái Dao “Hà Nội”

 

Nụ cười Khau Bao

zz

6 thoughts on “Khau Bao – Suối Tát

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s